Nō te rangi nei pōwhiritia te Ariki hōu o Ngāti Tūwharetoa, a Te Rangimaheu Te Heuheu Tūkino IX, e te iwi morehu ki runga o te papa o ngā ariki.
Koinei te putanga ōkawa tuatahi a te Ariki hōu, ka mutu, ko te kawe i te mate o tōna matua, o Tā Tumu Te Heuheu, ki te papa riringi roimata o te iwi Morehu, te matū o tāna mātoro ki runga o Ratana Pā.
Ko tā te ūpoko o te matua toa tauā o Te Whare Ariki o Te Heuheu, tā Channey Iwikau, e mau tonu ana te iwi i te kahu taratara, “Kei te pōuri, kei te mamae a Ngāti Tuwharetoa i te matenga o tō tātou ariki a Tā Tumu, heoi anō ko Tā Tumu ki te rangi ko Te Rangimaheu ki te whenua.”
I whai wāhi hoki te Ariki ki ngā mangainga o Ngāti Waewae ki Tokorangi, he mea tīpona anō i te taurā here i waenganui i tēnei hapū o te tonga ki ngā hapū e toutou ana i te ahi ki te kōpua kānapanapa.
Ko tā te uri o Ngāti Waewae, tā Amiria Arapere, ngangahu ana te hirahira o te taenga tuatahi a te Ariki hōu ki runga i te papa o Tokorangi.
“Ko ia tō tātou rangatira, ko ia te Arikinui o Ngāti Tūwharetoa ko a mātou he whakaute, he whakahoki i tērā arikitanga ki runga anō i a mātou. Ahakoa kua heke a Ngāti Waewae ki tēnei takiwā,” hei tā Arapere.
Ka mutu i whai wā te hapū o te tonga kia mōteatea tahi, kia murimuri aroha ki te Ariki kua taka, ki a Tā Tumu Te Heuheu.
“Te arohanui tuatahi ki te hinganga o tō tātou ariki, tuarua ko te tuituitanga mai o tāna tama, otirā o Te Rangimaheu me te tuku i o mātou whai i a ia, tautoko i a ia, ahakoa āna mahi, ahakoa āna haere, me tautoko,” hei tā Arapere anō.
Ko Ngāti Waewae te purutanga mauri o te tonga o Ngāti Tūwharetoa. Tū ana te pākaiahi ki te whārua o Te Reureu, ki Rangitikei.
Hei tā Manaaki Tibble o Ngāti Waewae, “Koinei hoki te kēti tonga o Tūwharetoa ki ta te titiro o Tūwharetoa.”
Hei tāna anō, he āheinga tēnei e kite ai te mātāpuna o te iwi i ngā hononga whakapapa o te Ariki ki te tonga. “He rawe ki a au tērā hononga nui ko ōna tūpuna e whakairi ana ki roto i te whare nei a Tūreiti rāua ko Te Rerehau.”
Ko te kotahitanga o Ngāti Tūwharetoa tētahi whāinga a te Ariki o mua, a Tā Tumu i te wā o te ora, me te aha koinei tētahi hōkai a te Ariki hōu kia whakatinana i te tōmina i koroutia e tōna matua.