Kua tū he hui nui ki Tapuaeharuru Marae, i reira a Ngāti Pikiao ka whakarewa ai i ā rātou pukapuka me ā rātou kiriata tamariki hou. Ko te whāinga matua kia whakauru tika i ngā kōrero tuku iho o te iwi, pērā i te haerenga o Pikiaorangi ki Waikato, ki roto i ngā marau akoranga o ngā kura huri noa i te Rotoiti me te Ihu o te waka o Te Arawa.

Ko Teina Mear o Ngāti Pikiao, he kaiako rumaki reo ki te Kura o Whangamarino, i kōrero mō te whai wāhi nui o ngā tamariki ki te waihanga i ēnei rauemi. Nā ngā tamariki tonu ngā mahi toi i waihanga hei whakakī i ngā pukapuka me ngā kiriata.

“Ko te nuinga o ngā mahi nā ngā tamariki i tutuki, i tuku mai ngā kōrero e ngā kōeke, nā ko ngā tamariki i whakatīnana i roto i o rātou mahi toi,” hei tā Teina.

“Waimaria ana mātou o roto i a Whangamarino kua haria e mātou ngā tamariki ki ēnei wāhi, ki Taupiri maunga, ki Pirongia maunga, e whai ana i te haerenga o Pikiaorangi ki Waikato, nō reira e tino mārama ana rātou ki ngā wāhi,” hei tāna anō.

Ka tautoko hoki a Timitepō Hohepa o Ngāti Pikiao i te hiranga o te kaupapa, inarā, te noho o te mana o ēnei rauemi ki te iwi tonu. Ko te hiahia o ngā kōeke kia noho haumaru ngā kōrero i raro i te maru o te iwi, ā, kia kore e riro mā tangata kē. 

“Ko tāku noa kia noho te mana o ēnei rauemi ki waenga i te iwi… mō te wā ka ora ai mātou, mō te wā ka ngaro ai mātou ka eke ngā tamariki nei ki ngā taumata, kei a rātou te tikanga a taua wā,” hei tā Timitepō anō.

Ko tētahi o ngā pukapuka ko ‘Mā wai taku kauae e tō ki uta’ te ingoa, e kōrero ana mō te haerenga o Pikiaorangi ki Waikato. I whakamārama atu a Timitepō, e pā ana te kōrero nui ki ngā manu e toru hei whakakotahi i ngā iwi. “Ko te kōrero nui ko ngā manu e toru nei, ko Korotau, ko Korotangi, ko Korotā, ko aua manu e toru hei whakakotahi mai i a tātou ko Waikato me Ngāpuhi ā tona wā,” hei tā Timitepō anō.

Hei whakamutunga, ko te whāinga o ēnei rauemi hou, tae atu ki te pukapuka ‘Te Haerenga a Pikiaorangi ki Roto o Waikato’, he whakakaha i te tuakiritanga o ngā tamariki o Ngāti Pikiao me te whakarite kia pūmau tonu ngā kōrero o te iwi.  Ā, kua tukuna ngā rauemi ako nei ki ngā kura kei te rohe tonu o Ngāti Pikiao kia whai wāhi atu ai ki te marau a te kura.